Tropikal Balık Akdeniz’e Nasıl Geldi?

Mersin Balıkçılar Derneği Başkanı Adnan Polat, son yıllarda deniz suyu sıcaklığındaki artış ve gemi hareketliliği nedeniyle farklı balık türlerinin Akdeniz’de görülmeye başladığını söyledi. Polat, balığın bölgeye geliş nedenleri hakkında, “Havaların sıcaklığı, deniz suyunun sıcaklığı, tuz oranı ve gelen yük gemilerinin sintine sularıyla bazı balık türleri buraya gelebiliyor. Bu balıkların da oradan geldiğini düşünüyoruz” dedi.

Akdeniz’e Özgü Değil, Tropikal Özellikler Artıyor

Polat, balığın Akdeniz’e özgü olmadığını belirterek, “Bu gördüğünüz kırmızı benekli lagos, portakal benekli de deniyor. Bu Akdeniz’e özgü bir balık değildir, tamamen Hint Okyanusu kaynaklıdır. 5-6 yıl önce Antalya Körfezi’nde görülmüştü, şimdi Mersin’de de denk geldik” diye konuştu. Akdeniz’in artık tropikal bir deniz özelliği kazandığını vurgulayan Polat, “Yıllar içerisinde Akdeniz artık tropikal bir deniz olmaya başladı. Teknolojinin gelişmesi, gemi hareketliliği ve doğanın kendi gücüyle değişkenlik oluyor” ifadelerini kullandı.

Lezzetiyle de Dikkat Çekiyor

Balığın lezzetli bir tür olduğunu dile getiren Polat, “Portakal benekli, yani kırmızı benekli lagos bembeyaz, pamuk gibi yumuşak etli ve lezzetli bir balık. Her zaman çıkan bir balık çeşidi değil. Biz de tezgahımıza koyduk, satışa sunuyoruz” dedi.

Talep Şimdiden Başladı

Balığa talebin olduğunu belirten Polat, “Sabah bir tanesini sattık. Bu balığı bilen ve tanıyan satın alıyor. Elimizde 6-7 tane vardı, şu an 5 tane kaldı. Kilosunu 700 TL’den satışa sunuyoruz. Normal lagos fiyatına göre düşük tuttuk çünkü tanınması yeni” diye konuştu.

Şehir Hayatı Bana Göre Değildi

Kent yaşamında aradığını bulamadığını dile getiren Erden, doğup büyüdüğü topraklara dönmenin kendisi için en doğru karar olduğunu söyledi. Gününün büyük bölümünü koyun, keçi ve ineklerle geçiren genç üretici, özellikle doğum dönemlerinde yoğun mesai harcıyor.

Sabahın İlk Işığıyla Mesai Başlıyor

Sabah erken saatlerde hayvanların beslenmesiyle güne başlayan Erden, yavruların bakımı ve süt sağımıyla gün boyu ilgileniyor. Soğuk havalarda yavruların aç kalmaması için ekstra özen gösterdiklerini belirten Erden, köy hayatının zorluklarına rağmen doğayla iç içe yaşamaktan mutlu olduğunu ifade ediyor.

Hayvanları Otlatırken Üniversiteyi Kazandım

Eğitim sürecini anlatan Erden, “Hayvanları otlatırken üniversiteyi kazandım. Beş yıl eğitim gördüm. Mezun olduktan sonra şehir hayatının bana uygun olmadığına karar verdim ve köye döndüm” dedi.

Ben Bayrağı Devralan Çocuğum

Hayvancılığın baba mesleği olduğunu vurgulayan Erden, Yörük kültürünü yaşatmayı görev bildiğini söyledi. Uzun süredir sosyal medyada içerik ürettiğini belirten Erden, günlük yaşamını ve Yörük kültürünü takipçileriyle paylaştığını dile getirdi.

Yörük Kültürü Sosyal Medyada Yaşıyor

Paylaşımlarına yurt dışından da ilgi olduğunu anlatan Erden, “Sadece bu hayatı görmek için yaylaya gelen misafirlerimiz oluyor. Kültürümüzü tanıtmak beni çok mutlu ediyor” diye konuştu.

En Büyük Destek Babamdan Geldi

Köye dönüş kararında en büyük desteği babasından aldığını belirten Erden, ailesinin manevi desteğiyle üretimi büyüttüklerini söyledi. Babası Müslüm Erden ise kızının sevdiği işi yapmasının en büyük mutlulukları olduğunu ifade etti.

Hedef Ekolojik Bir Çiftlik Kurmak

Geleceğe dair hayallerini de paylaşan Ayşe Erden, en büyük hedefinin ekolojik bir çiftlik kurmak olduğunu söyledi. “İnsanlar gelsin, bu hayatı deneyimlesin, çocuklar doğayı tanısın istiyorum” dedi.

EKSİ BİR DERECE ALARMI ÇALDI
Mersin’in bazı bölgelerinde hava sıcaklığı gece yarısından itibaren sıfırın altına düştü. Domates üretimiyle öne çıkan Erdemli ilçesinde 200 rakımda termometre eksi 1 dereceyi gösterdi. Üreticiler, örtü altındaki ürünlerini korumak için sobaları yakarak seraların başında sabahladı.

ÜRETİCİLER TEYAKKUZDA
Türkiye’nin önemli tarım merkezlerinden Mersin’de kış mevsiminde örtü altı üretim aralıksız sürüyor. Domatesten salatalığa, çilekten muza kadar birçok ürün seralarda yetiştiriliyor. Meteorolojinin zirai don uyarısı üzerine üreticiler, sıcaklık sıfıra düşmeden önlemlerini aldı.

SERALARDA SICAKLIK 3 DERECENİN ALTINA DÜŞMEDİ
Erdemli Üçtepe Mahallesi’nde gece etkili olan soğuk nedeniyle seralarda sobalar yakıldı. Dışarıda eksi değerler görülürken üreticiler içerideki ısıyı 3 derecenin altına düşürmemek için yoğun çaba harcadı.

Üreticilerden Hatice Çelik, sebzelerin zarar görmemesi için ailece nöbet tuttuklarını belirterek, evlerinin yanındaki seraları kendisinin, diğer bölgelerdeki seraları ise çocuklarının yaktığını söyledi.

MUHTAR: ZARAR ETMEMEK İÇİN AYAKTAYIZ
Üçtepe Mahalle Muhtarı Mehmet Koç, mahalle halkının yüzde 80’inin domates üreticisi olduğunu vurguladı. Sobalar yakılmadığında ürün kalitesinin düştüğünü belirten Koç, seraların en az 3-4 derecede tutulması gerektiğini, bu nedenle çiftçilerin sabaha kadar nöbet tuttuğunu ifade etti.

Yetkililer, zirai don riskinin perşembe sabahına kadar devam etmesinin beklendiğini bildirdi.

Meteorolojinin uyardığı yağışlı hava, Mersin’in bazı bölgelerinde de ara ara etkili oluyor. Gece ve sabahın ilk saatlerinde Tarsus ilçesinde yağmur ve dolu yağışı etkili oldu. Dolunun özellikle Cinköy, Dedeler, Sayköy, Taşkuyu, Sarıveli ve çevrede bulunan diğer yerleşim yerlerinde etkili olduğu ve bazı ürünlere zarar verdiği belirtildi.

Tarsus Ziraat Odası Başkanı Veyis Avcı, "İlk gelen bilgilere göre sert çekirdekli bahçeler ile bağlarda maalesef ki zarar olduğu bilgisini aldık. Zararın ne boyutta olduğu şu anda bilinmiyor. Gerekli olan çalışmalar yapılacak. Çok üzgünüz. Çiftçilerimiz her mevsim bir doğal afetle karşılaşır duruma geldi" dedi.

Tamamen organik olarak özellikle sahil kesimlerinde ticari amaçlı yetiştirilen badem çağlasının kilosu tezgahlarda 200 liradan alıcı buluyor. Önceki yıllara göre satışı 15 gün erken başlayan çağla, üreticilerin yüzünü güldürüyor.

Üretilen çağlalara ilaç ve gübre kullanılmazken, tamamen doğal ve organik yetiştiriliyor. Şu an 50 ila 80 ton arasında rekolte beklendiğini belirten Işıklı Mahalle Muhtarı Ramazan Güner, "Vatandaş çağlaya rağbet ediyor. Bu satışlarımız adına sevindirici. Sezonun ilk turfanda meyve olması nedeniyle fiyat biraz yüksek olunca, çağla sevenler de kilo ile değil, gram olarak alabiliyorlar. Önümüzdeki günlerde çağlanın hasadının artmasıyla birlikte fiyatların da aşağıya düşmesini tahmin ediyoruz. Zirai don nedeniyle yüzde elli rekolte kaybımız var. Toplanan Çağlalar kilosu 200 liradan yurt içi ve yurt dışı Dubai’ye ihraç ediliyor" dedi.

Mersin Erdemli’de yer alan ODTÜ Deniz Bilimleri Enstitüsü’nün Müdürü Prof. Dr. Barış Salihoğlu, başta Akdeniz ve Karadeniz bölgesinde dünya ortalamasının üzerinde sıcaklık artışına neden olan iklim değişikliğiyle oluşan riskler hakkında uyarıcı bilgiler verdi. Prof. Dr. Salihoğlu bazı ülkelerde günlerce süren yangınlara neden olan ’kırbaç’ etkisinin Türkiye’yi de tehdit ettiğini kaydetti.

Son yıllarda dünyada artan aşırı sıcak günler ve yangınlar gibi aşırı olayları duyduklarına değinen Enstitüsü Müdürü Prof. Dr. Barış Salihoğlu, en son Los Angeles’te günlerce söndürülemeyen yangını, geçen yaz Türkiye’de yoğun yangınları yaşadıklarına dikkat çekerek bunun ana sebebinin toprak nemin deki azalma ve kuraklık olduğunu söyledi.

Son dönemlerde bilim insanlarının yaptığı çalışmada ’kırbaç’ etkisi dedikleri olayı görmeye başladıklarının altını çizen Prof. Dr. Salihoğlu, "Bu kırbaç etkisi aşırı yağışlar sonrası oluşan kuraklık. Aşırı yağışlar bölgedeki bitki örtüsü aşırı bir şekilde büyütüyor hemen arkasından gelen kuraklık ise bunların kurumasına ve ortaya yangını besleyen yakıtın çıkmasına sebep oluyor. Los Angeles’ te görünen etki buydu. Ülkemizde gerek Akdeniz bölgesi gerek Karadeniz bölgesi de bu konularda hassas. Dolayısıyla biz de ülke olarak bu konularda önlemlerimizi bir an önce almamız gerekiyor. Aşırı olan yağışlara da dikkat etmemiz gerekiyor. Aşırı yağışların arkasından gelecek kuraklık özellikle önü alınması zor yangınlara bölgemizde de sebep olacaktır" diye konuştu.

"Çeşitli önlemleri almamız gerekiyor"

Toprak nemindeki azalmaya değinen Salihoğlu, "Bölgemizde sıcaklardaki artış 1,5 dereceyi geçti. 2024 yılı dünya üzerindeki en sıcak yıl olarak tarihe geçti. İklim değişikliği hedefleri arasında görülen 1,5 dereceydi aşmış olduk. 1,5 derece artışla bile toprak neminde yüzde 20’ye varan artışlar öngörüyordu ki bu artık gerçekleşmiş demek. Düşük nemli topraklarda yangın artacaktır. Bundan sonra tarımsal faaliyetleri, yangın önlem planlarımızı, hep buna göre geliştirmemiz gerekiyor. Aşırı yağışlarda bölgemizde ciddi biçimde artacak. Özellikle Karadeniz Bölgesi’nde daha fazla aşırı yağışların artacağını öngörüyoruz. Bunlara karşı da çeşitli önlemleri almamız gerekiyor. Şehir planlamasından, tarım planlamasına, afetlerin önüne geçme planlamalarına kadar bu bilimsel gerçeklere dikkate alarak önlemleri geliştirmemiz gerekiyor" şeklinde konuştu.

"En çok Akdeniz ve Karadeniz bölgesi risk altında"

Son dönemlerde görülen yangınlardaki kırbaç etkisini de detaylı bir şekilde açıklayan Salihoğlu, "Kırbaç etkisi dediğimiz olay, önce aşırı yağış yani alışık olmadığımız ya da mevsim normallerinin üstündeki bir yağışla oradaki bitki örtüsünün aşırı büyümesi. Bu aşırı yağışın hemen ardından kurak dönemin bunu takip etmesi. Dolayısıyla ortaya çıkan o bitki örtüsü hızla kuruyor yangını besleyen adeta bir yakıta dönüşüyor, buna da kırbaç etkisi diyoruz. Yani önce aşırı yağış ardından aşırı kurak dönem ya da bunun tersi de bazen olabiliyor. Bu da görülmüş durumda aşırı kurak bir dönemden sonra aşırı gelen yağış da sele sebep oluyor. Çünkü çok kurumuş toprak suyu çekemiyor ve o su toprağın yüzeyinden kayıp gidip aşırı sellere sebep oluyor. Bunlara kırbaç etkisi diyoruz. Şu an Türkiye’de tüm ülkemiz esasında risk altında. Bugüne kadar daha çok Amerika’da Kaliforniya’da ya da hatırlarsınız 2022’de çok ciddi yangınlar gördük o bölgelerde. Ama bizim de gerek Akdeniz gerek Karadeniz bölgemiz risk altında" ifadelerini kullandı.

"Sıcaklık dünyada 1,5 Türkiye’deki denizlerde 2,5 derece arttı"

İklim değişikliğinin Türkiye’yi çevreleyen denizlerde çok etkili olduğuna da vurgu yapan Salihoğlu, "Sıcaklık artışlarının dünya ortalaması 1,5 dereceyken bizim Mersin Körfezi ve Doğu Karadeniz’de gördüğümüz artışlar 2,5 dereceyi buluyor. Marmara Denizi’nde de bölgelere bağlı olarak keza öyle. Bu kadar artan sıcaklık aynı zamanda buharlaşmayı da, tuzluluğu da arttırdı. Derin denizde sıcaklıklarda artış görüyoruz. Denizdeki dolaşım sistemlerin de değişiklik görüyoruz. Karadeniz’deki mekanizmalar ciddi biçimde değişmiş durumda. Mersin körfezinde ve açıklarındaki soğuk su oluşumlarının azaldığını görüyoruz. Aynı zamanda buradaki ekosistemi etkileyen okyanus asitlenmesi dediğimiz denizlerdeki asit oranının arttığını da gözlemliyoruz" diyerek sözlerini tamamladı.

Erdemli Belediyesi İklim Değişikliği ve Sıfır Atık Müdürlüğü tarafından hayata geçirilen kampanya kapsamında sıfır atık noktaları oluşturuldu. Geri dönüştürülebilen atıklar, kağıt, karton, cam, plastik, metal, bitkisel atık, yağ atık, pil atık, elektrikli elektronik ve kıyafet atıkları 8 farklı grup olarak ekipler oluşturulan noktalarda toplanıyor. Toplanan her bir atık kendi arasında puanlama sistemine tabi tutularak, kilogramına karşılık gelen puanı hesaplanıyor. İlk aşamada 4 ay sürmesi planlanan kampanyada, her ay en yüksek puanı alan kişiye bir çeyrek altın hediye edilmesi kararlaştırıldı. Toplanan atıklarında lisanlı firmalar aracılığıyla geri dönüşüme kazandırıldığı aktarıldı.

"Daha temiz bir çevre bırakmak için çalışmalar yürütüyoruz"

Gelecek nesillere daha yeşil ve temiz bir çevre bırakmak için çalışmalar yürüttüklerini belirten Erdemli Belediye Başkanı Mustafa Kara, " Erdemli Belediyesi olarak Sıfır Atık Projesi’ni başlatmış bulunmaktayız. ‘Atığını Getir, Altınını Götür’ projesi kapsamında daha temiz bir Erdemli hedefiyle çalışmaya devam etmekteyiz. Projemize katılmak isteyenler Merkez Otoparktaki Sıfır Atık Nokta’mıza atıklarını getirebilirler" dedi.

Vatandaşlar atıklarını getirmeye başladı

Gelecek nesiller için çok güzel bir kampanya olduğunu aktaran Ayşenur Kalkan, "Erdemli Belediyesi’nin atık kampanyasını duydum ‘Atığını Getir, Altınını Götür’. Çok güzel bir kampanya. İleriki nesillere temiz bir çevre bırakmak, insanlara güzel bir örnek olmak için. Projenin ileriki yıllarda da devam etmesini diliyorum. Altın kazanıp kazanmamak ümidi değil ama ileriki nesillere temiz bir çevre bırakmak ümidiyle" diye konuştu.

Hem çevreye katkı sağlamak hem de altın kazanmak istediğini dile getiren vatandaşlardan Tuğba Göktepe ise " Erdemli Belediyemizin Sıfır Atık Projesini duydum geri dönüşüm adına. Ben de çevreme katkı sağlamak için, güzelleştirmek için atığımı getirdim. Hem çevreme katkıda bulunacağım hem de altınımı alacağım diye ümit ediyorum" şeklinde konuştu.

Sıfır Atık projesini çok faydalı bulan Şifa Koyuncu da, " Atıklarımı getirdim ve buraya teslim ettim. Bu projenin çok faydalı olduğunu düşünüyorum" derken Cennet Çetin de, " Bu uygulamayı çok beğeniyoruz. Arkadaşlarım da tavsiye etti, uygulamayı gösterdi. Evdeki eşyalarımızı, atıklarımızı ayrıştırarak getirip ayrı bir şekilde buraya atıyoruz. Ayrıca altın veriyormuş bu uygulama çok güzel bir şey herkesi de teşvik eder. Memnunuz devamını bekliyoruz, herkese tavsiye ediyoruz" diyerek düşüncelerini aktardı.

MEÜ Su Ürünleri Fakültesi öğretim üyesi Prof. Dr. Bedii Cicik, denizatlarının kemikli balıkların Syngnathidae familyasına ait canlılar olduğunu belirterek, dünyada 33 türü bulunan denizatlfarının sadece 3 türünün Türkiye sularında yaşamını sürdürdüğünü ifade etti. Denizatlarının başlıca yaşam alanlarının, denizlerin kıyıya yakın olan kesimleri olduğunu dile getiren Cicik, "Bu kesimler özellikle kirliliğin etkisi altında olduğundan ve aynı zamanda avcılık sahası olduğundan bir taraftan avcılık dışı yakalanmaları, diğer taraftan kirliliğin etkisi sayılarının günden güne azalmasına neden olmaktadır" dedi.

"Ortalama yaşam süreleri 5 ila 10 yıldır"

Denizatlarının, özellikle deniz akvaryumlarında akvaryum canlısı olarak, kurutulmuşlarının süs eşyası olarak, geleneksel Çin tıbbında ilaç yapımında ve Uzak Doğu’da afrodizyak etkisinden dolayı yaygın bir şekilde tüketildiğini ifade eden Cicik, şöyle devam etti: "Bunlar ekosistemde besin zincirinin alt basamaklarında yer aldıklarından çok sayıda düşmanları vardır. Bunların başlıca yaşam alanları sünger, mercan, yosun gibi korunaklı alanlardır. Ancak son yıllarda bu yaşam alanlarının çeşitli çevresel faktörlere bağlı olarak bozulması, düşmanlarına karşı korunaksız bir durumda kalmalarına ve sürekli tehdit altında olmalarına neden olmuştur. Ortalama yaşam süreleri 5 ila 10 yıldır. Bu canlıları ayıran diğer bir özellik erkeklerinin doğurduğu şeklinde bilinmesidir. Oysa dişi olanlar yumurtalarını erkeklerin karın bölgesindeki kese içerisine aktarır, döllenme burada gerçekleştikten sonra yavrular canlı bir şekilde doğarlar. İlk doğumda yavru sayısı 50 ila 100 arasında olurken sonraki doğumlarda yavru sayısı bine ulaşabilmektedir."

"Denizatlarının yaşam alanları deniz çayırlarıdır"

Denizatlarının neslinin birçok faktöre bağlı olarak tükenme tehlikesiyle karşı karşıya kaldığına dikkat çeken Cicik, Nesli Tehlike Altında Olan Yabani Hayvan ve Bitki Türlerinin Uluslararası Ticaretine İlişkin Sözleşmeye göre denizatlarının da koruma altında olduğunu vurgulayarak, "Ülkemizde de bunların avlanması, taşınması, ticari amaçla satılması yasaklanmıştır" diye konuştu.

Denizatlarının yaşam alanlarının deniz çayırları olduğunu ifade eden Cicik, "Avlanma esnasında denizatları otomatikman ağlara takılacaktır. Bunlar av dışı canlılar olduğu için yakalandıklarında zarar vermeden denize atılmaları, en azından yaşamlarını devam ettirmeleri açısından önem taşımaktadır. Öncelikle yaşam alanlarının korunması, bunun için de yaşam alanını oluşturan deniz çayırların korunması gerekmektedir. Özellikle deniz çayırların olduğu yerlerde kirlilik deşarjlarının engellenmesi, yaşam alanlarının muhafazasını sağlayacaktır" dedi.

"Son 2-3 yıldır çok nadir görmeye başladık"

Prof. Dr. Deniz Ayas da MEÜ Deniz Canlıları Müzesi dalış ekibi olarak düzenli şekilde Mersin Körfezi’nin çeşitli noktalarında dalış yaptıklarını söyledi. Son yıllarda denizatlarını özellikle deniz çayırlarının ve makroalglerin tahrip olmasıyla birlikte son 2-3 yıldır çok nadir görmeye başladıklarını belirten Ayas, "Bunda iklim değişikliklerinin etkisi de var. Tabii onun dışında kirlilik ve kirliliğe bağlı deniz çayırlarının kapladığı alanların daralması ve bu alanlarda özellikle çeşitli fiziksel tahribatlar, denizatlarının bu bölgede daha az görülmesine neden oluyor. Aslında biz bu habitat kurucu dediğimiz deniz çayırlarını koruyarak denizatlarının geleceğini garanti altına alıyoruz" diye konuştu.

Prof. Dr. Ayas, denizatlarının yaşam alanları olan deniz çayırlarının Mersin Körfezi’nde önemli noktalarda korunması gerektiğini sözlerine ekledi.

Mersin Büyükşehir Belediyesi Tarımsal Hizmetler Dairesi Başkanlığı tarafından yürütülen ve 5. yılını tamamlayan ’Hadi Gel Köyümüze Destek Verelim’ projesi, kırsalda yaşayan vatandaşların ekonomik olarak kalkınmasını desteklemeye ve bir nebze de olsa köyden kente göçü önlemeye devam ediyor Özellikle küçük aile işletmeleri ile kadınları önceleyen proje kapsamında, bugüne kadar 300 yetiştiriciye 7 bin 500 küçükbaş hayvan ve 1200 ton yem desteği sağlandı. Büyükşehir Belediyesinin hem hayvancılığı teşvik ettiği, hem de yerel ekonomiyi büyüterek üreticilerin hayatına dokunduğu projeden faydalanan 300 yetiştiricinin 156’sını kadınlar oluşturuyor.

"Bu kadar hayvanı kimse kimseye vermiyor"

Büyükşehir Belediyesinin ’Hadi Gel Köyümüze Destek Verelim’ projesi, kırsalda yaşayan birçok kadına olduğu gibi Değirmendere Mahallesi’nde yaşayan Şaheste Karagöz ve ailesine de umut oldu. Geçim sıkıntısı yaşadığı için hayvancılığı bırakmak zorunda kalan Karagöz, Büyükşehir Belediyesinin projesi sayesinde yeniden hayvancılığa başladı. Büyükşehir Belediyesinin desteğiyle 24 dişi ve 1 erkek olmak üzere toplam 25 küçükbaş hayvan sahibi olan Karagöz, ayrıca, hayvanların ilk yıl bakımını kolaylaştırmak için 4 ton da yem desteği aldı.

Ailesinin de geçimini hayvancılıkla sağladığını belirten Karagöz, Büyükşehir Belediyesinin sağladığı proje desteğiyle hayatında yeni bir sayfa açtı. Alo 185 hattı üzerinden başvuru sürecini başlattığını belirten Karagöz "5 dişi küçükbaş hayvanım vardı. Başvurum onaylandıktan sonra onları incelemeye geldiler. Ahırı ve ortamı uygun gördükten sonra onay verdiler. Büyükşehir Belediyesi, 24 dişi ve 1 de erkek koç verdi. Şimdi 8 kuzum oldu. Bu kadar hayvanı kimse kimseye vermiyor. Hatta insanın babası bile evladına bu kadar hayvan vermez" dedi.

"Destek çıkınca kente göçmekten vazgeçtik"

Yaşadıkları maddi zorluklar nedeniyle doğduğu topraklardan göç etmeyi planlayan ancak Büyükşehir Belediyesinin hayata geçirdiği proje ile üretmeye ve geçimini sağlamaya devam eden Karagöz, "Projeye başvurmadan önce eşime, ’eğer bu proje çıkmazsa Mersin’e göçeceğiz. Sigortalı bir işe girip çalışacağım’ dedim. Çünkü artık köylünün geliri kalmadı. Bir sezon boyu şeftaliye bakıyorsun, şeftali zamanı geliyor ve para etmiyor. Birkaç yıldır hayvancılıkta para var dedik, o yüzden bu projeye başvurduk. Çıkınca da kente göçmekten vazgeçtik. Bu duruma eşim de çok sevindi. Şimdi bana seve seve yardımcı oluyor. Bu hayvanlar sayesinde şehre göçmekten kurtuldum" diye konuştu.

Projenin imece usulü olmasının faydasına değinen Karagöz, "Bu hayvanlardan, birkaç sene sonra büyük bir sürü elde edebilirim. Biz buralara sabırla geldik, biraz daha sabır lazım. Bu projeler sayesinde çiftçi kalkınır, üretim ve çiftçilik artar" ifadelerini kullandı.

"5 yılda 300 aileye 7 bin 500 küçükbaş hayvan desteğinde bulunduk"

Tarımsal Hizmetler Dairesi Başkanlığında görevli ziraat teknikeri Şerafettin Aydın da proje ile kırsaldan şehre göçü durdurmayı ve Mersin’deki damızlık hayvan sayısını artırmayı hedeflediklerini söyledi. Aydın, "Her yıl 60 kişiye 24 dişi 1 erkek olmak üzere toplam 25 küçükbaş hayvan, 4 ton yem ve aşı hizmeti veriyoruz. 5. yılını tamamladığımız projede, 300 aileye 7 bin 500 küçükbaş hayvan desteğinde bulunduk" diye konuştu. Üreticinin kazanca geçebilmesini beklemek adına, ilk bir yıl hiçbir geri dönüş almadıklarının altını çizen Aydın, "Projemiz sadece hayvan desteğiyle kalmıyor. Bunun esas maliyeti yem ve aşı. Bundan dolayı ilk yıl 4 ton yem ve aşı desteğini biz yapıyoruz. Kısacası, bir yıl boyunca üreticimizin cebinden hiç para çıkmıyor" şeklinde konuştu.

Proje kırsalda istihdamı artırarak yerel ekonomiye katkı sunuyor

Kadın üreticileri teşvik eden ve köyden kente göçü önleyen proje, kırsalda istihdamı artırarak yerel ekonomiye katkı sunuyor. Proje kapsamında, yerli üreticilerin damızlık fazlası hayvanları satın alınarak, hem yeni yetiştiricilere destek veriliyor, hem de kırsal ekonomiye katkı sağlanıyor. 2022 yılında 556, 2023 yılında 1180 hayvan yetiştiricilerden geri alınırken, 2024 yılında dağıtılacak 1500 baş hayvan tamamen sahadan toplanarak yeni üreticilere ulaştırıldı. Mersin’in tüm ilçelerinde yürütülen proje kapsamında, üreticilere Güney Karaman koyunu, İvesi koyunu ve Kıl keçisi verildi. Proje sürecinde dağıtılan hayvanlardan 8 bin 809 baş yeni doğum gerçekleşti. Hayvanların 1 yıllık aşı hizmetleri de belediye tarafından karşılanarak, sürdürülebilir bir hayvancılık modeli oluşturuldu. Kadın üreticilere öncelik veren projede, bugüne kadar faydalanan 300 yetiştiricinin 156’sını kadınlar oluşturdu.